مبحث چهارم مقررات ملّی ساختمان تعیینکنندهی شکل و نحوهی قرارگیری مجاز ساختمان در زمین و فضاهای باز و ضوابط مربوط به تصرفهای مختلف و حداقلهای الزامی فضاها و تأمین نور و تعویض هوا است.
در رابطه با امر ایمنی، مسیرها و جایگاهها و بازشوهای امدادرسانی، برای شرایطی که حوادثی چون زمینلرزه کارآیی دسترسهای خروج در مبحث سوم مقررات ملّی ساختمان را دچار مخاطره نموده باشد، مطرح گردیده و تلاش شده تا امکان امدادرسانی به ساکنین را از خارج از ساختمان فراهم سازد. تأمین نور و تعویض هوا در رابطه با هدفهای آسایش و بهداشت مطرح گردیده و استفادهی مناسب و بهینه از فضاهای داخلی ساختمان و حتی فضاهای واقع در زیرزمین و ... در رابطه با هدفهای صرفهی اقتصادی و بهرهدهی مناسب، ضابطهمند گردیده است.
از طرف دیگر موضوع حفظ هویت فرهنگی جامعه نیز در این مبحث مطرح است. اگرچه منظر شهری باید از طریق طرحها و ضوابط و راهنماهای طراحی شهری قاعدهمند و هدایت شود، اما الزامات عمومی مقررات ملّی ساختمان نیز بر ساماندهی منظر شهری تأثیرگذار است. در این مبحث ضوابط کلی تصرفها آمده و ضوابط خاص بلند مرتبه سازی و تصرفهای درمانی مراقبتی، صنعتی، مخاطرهآمیز شرح داده شده است.