(اصلاحی ۱۳۹۴/۰۳/۲۴) - تحقیقات مقدماتی تمام جرائم بر عهدهی بازپرس است. در غیر جرائم مستوجب مجازات های مقرر در ماده (۳۰۲) این قانون، در صورت كمبود بازپرس، دادستان نیز دارای تمام وظایف و اختیاراتی است كه برای بازپرس تعیین شده است. در این حالت، چنانچه دادستان انجام تحقیقات مقدماتی را به دادیار ارجاع دهد، قرارهای نهائی دادیار و همچنین قرار تأمین منتهی به بازداشت متهم، باید در همان روز صدور به نظر دادستان برسد و دادستان نیز مكلف است حداكثر ظرف بیست و چهار ساعت در این باره اظهار نظر كند.
تبصره- در صورت عدم حضور بازپرس یا معذور بودن وی از انجام وظیفه و عدم دسترسی به بازپرس دیگر در آن دادسرا در جرائم موضوع ماده (۳۰۲) این قانون، دادرس دادگاه به تقاضای دادستان و تعیین رئیس حوزهی قضائی، وظیفه بازپرس را فقط تا زمان باقی بودن وضعیت مذكور انجام میدهد.
دسترسی اشتراکی
برای دسترسی به محتوای کامل نکات آموزشی باید اشتراک فعال داشته باشید.
اصل صلاحیت بازپرس در تحقیقات مقدماتی و جانشینی استثنایی دادستان
اصل بر این است که تحقیقات مقدماتی تمام جرائم بر عهده بازپرس باشد؛ اعم از اینکه رسیدگی نهایی به جرم در صلاحیت دادگاه کیفری یک، دادگاه کیفری دو یا مرجع کیفری دیگری قرار گیرد.
بااینحال، قانون در صورت کمبود بازپرس استثنایی مقرر کرده است: در جرائمی که مشمول ماده ۳۰۲ قانون آیین دادرسی کیفری نیستند، دادستان میتواند وظایف و اختیارات بازپرس را نیز بر عهده بگیرد.
بنابراین، امکان انجام تحقیقات مقدماتی توسط دادستان یک قاعده عمومی و همعرض صلاحیت بازپرس نیست، بلکه استثنایی ناشی از کمبود بازپرس است و در جرائم مهم موضوع ماده ۳۰۲ قابل اعمال نیست.
در جرائم موضوع ماده ۳۰۲، تحقیقات مقدماتی باید توسط بازپرس انجام شود و کمبود بازپرس موجب انتقال این صلاحیت به دادستان نمیشود.
جانشینی موقت دادرس دادگاه به جای بازپرس در جرائم موضوع ماده ۳۰۲
در جرائم موضوع ماده ۳۰۲ قانون آیین دادرسی کیفری، تحقیقات مقدماتی اصولاً باید توسط بازپرس انجام شود و دادستان نمیتواند صرفاً به دلیل کمبود، عدم حضور یا معذوریت بازپرس، شخصاً جانشین وی در انجام تحقیقات مقدماتی شود.
هرگاه در این جرائم:
۱ - بازپرس حضور نداشته باشد یا از انجام وظیفه معذور باشد؛ و ۲ - به بازپرس دیگری در همان دادسرا نیز دسترسی نباشد؛
در این صورت دادرس دادگاه با تقاضای دادستان و تعیین رئیس حوزه قضایی، وظایف بازپرس را موقتاً بر عهده میگیرد.
این جانشینی دائمی نیست و فقط تا زمانی ادامه
هیچ رأی وحدت رویهای برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ رأی دیوان عدالت اداری برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نظریه مشورتی برای این ماده ثبت نشده است.
هیچ نشست قضایی برای این ماده ثبت نشده است.
دسترسی اشتراکی
برای مشاهده کامل تستها، انتخاب گزینه و دیدن پاسخ باید اشتراک فعال داشته باشید.
تست ۱
اگر در جرائم داخل در صلاحیت دادگاه کیفری یک، بازپرس معذور از انجام وظیفه باشد، کدام مقام، وظیفه وی را در امر تحقیق انجام میدهد؟
تست ۲
تحقیقات مقدماتی .................... بهعهده بازپرس است.